დატივიანი წინდებულები (mit, bei, von…)
ამ წინდებულებს ყოველთვის დატივი მოსდევს. დასამახსოვრებლად: aus, bei, mit, nach, seit, von, zu (+ gegenüber). ქართულში ამ დროს თანდებულები გვაქვს (-თან, -ით, -დან), გერმანულში კი წინდებული სიტყვის წინ დგას და არტიკლს ცვლის.
| წინდებული | მნიშვნელობა | მაგალითი |
|---|---|---|
| aus | -დან (წარმომავლობა), შიგნიდან | Ich komme aus der Ukraine. |
| bei | -თან (ვინმესთან, კომპანიაში), ახლოს | Ich wohne bei meiner Tante. |
| mit | -თან ერთად, -ით (ტრანსპორტი) | Ich fahre mit dem Bus. |
| nach | შემდეგ; ქალაქებსა და ქვეყნებში | Nach dem Kurs gehe ich nach Hause. |
| seit | -დან, უკვე … (დღემდე) | Ich wohne seit einem Jahr hier. |
| von | -დან, -ის, -ის მიერ | Das ist ein Geschenk von meiner Mutter. |
| zu | -თან, -ში (ადამიანებთან, ადგილებში, ღონისძიებებზე) | Ich gehe zum Arzt. |
| gegenüber | პირდაპირ, მოპირდაპირედ | Die Bank ist gegenüber dem Bahnhof. |
შერწყმული ფორმები
bei + dem = beim (beim Arzt), von + dem = vom (vom Bahnhof), zu + dem = zum (zum Supermarkt), zu + der = zur (zur Arbeit, zur Schule).
nach თუ zu? bei თუ zu?
- nach + ქალაქები და ქვეყნების უმეტესობა არტიკლის გარეშე: nach Berlin, nach Georgien. ასევე nach Hause (სახლში მიდიხარ).
- zu + ადამიანები, მაღაზიები, შენობები, ღონისძიებები: zum Arzt, zur Post, zu Anna.
- ქართული „-თან“ ადგილსაც აღნიშნავს და მიმართულებასაც (ექიმთან ვარ, ექიმთან მივდივარ), გერმანულში კი ადგილია bei, მიმართულება – zu: beim Arzt, zum Arzt.
- სახლში ყოფნა არის zu Hause (მოძრაობის გარეშე).
მაგალითები
- Sie arbeitet seit drei Monaten bei Siemens.ის სამი თვეა, „ზიმენსში“ მუშაობს.
- Ich gehe heute zum Bürgeramt.დღეს მოქალაქეთა სამსახურში მივდივარ.
- Er fährt mit dem Zug nach München.ის მატარებლით მიუნხენში მიდის.
- Wir treffen uns nach der Arbeit.სამსახურის შემდეგ ვხვდებით.
- Der Brief ist vom Jobcenter.წერილი დასაქმების ცენტრიდანაა.
გავრცელებული შეცდომები
- ✗ Ich fahre mit Bus zur Arbeit.✓ Ich fahre mit dem Bus zur Arbeit.ქართულში „ავტობუსით“ ერთი სიტყვაა და არტიკლი არ სჭირდება, გერმანულში კი mit-ის შემდეგ არტიკლი დატივში დგას: mit dem Bus.
- ✗ Morgen gehe ich beim Arzt.✓ Morgen gehe ich zum Arzt.ქართული „ექიმთან“ მიმართულებასაც ნიშნავს, გერმანულში კი მისვლა zu-თი გამოიხატება: zum Arzt; beim Arzt ნიშნავს „ექიმთან ვარ“.
- ✗ Nach der Arbeit gehe ich zu Hause.✓ Nach der Arbeit gehe ich nach Hause.ქართული „სახლში მივდივარ“ და „სახლში ვარ“ ერთნაირად ითქმება, გერმანულში კი მიმართულება nach Hause-ა, zu Hause კი მხოლოდ ადგილია.
- ✗ Ich lerne seit ein Jahr Deutsch.✓ Ich lerne seit einem Jahr Deutsch.ქართულში „ერთი წელია“ სახელი არ იცვლება, seit-ის შემდეგ კი დატივი მოდის: seit einem Jahr.
- ✗ Ich komme von Georgien.✓ Ich komme aus Georgien.ქართული „-დან“ ორივე წინდებულს შეესაბამება, მაგრამ წარმომავლობისთვის, ქვეყნიდან ან ქალაქიდან, გერმანულში aus გამოიყენება.