Ön ekli hareket fiilleri
іти / ходити (yürüyerek) ya da їхати / їздити (araçla) fiillerinin önündeki ön ek hareketin yönünü gösterir; Türkçede bunun için ayrı fiiller kullanılır (gelmek, çıkmak, girmek…). Görünüş çifti oluştururlar: іти bitmişi (прийти), ходити bitmemişi (приходити) verir.
| ön ek | yön | yürüyerek | araçla |
|---|---|---|---|
| при- | varmak, gelmek | прийти / приходити | приїхати / приїжджати |
| ви- | çıkmak | вийти / виходити | виїхати / виїжджати |
| у- / в- | girmek | увійти / входити | в’їхати / в’їжджати |
| пере- | karşıya geçmek, taşınmak | перейти / переходити | переїхати / переїжджати |
| під- | yaklaşmak | підійти / підходити | під’їхати / під’їжджати |
| від- | uzaklaşmak | відійти / відходити | від’їхати / від’їжджати |
| за- | uğramak | зайти / заходити | заїхати / заїжджати |
| об- / обі- | etrafından dolaşmak | обійти / обходити | об’їхати / об’їжджати |
Notlar
- Ön ekten sonra іти, -йти olur: прийти, вийти, зайти.
- Bitmiş = tamamlanmış hareket: Він прийшов о сьомій. Bitmemiş = tekrar ya da süreç: Він завжди приходить вчасно.
- Sert ünsüzden sonra ї’den önce kesme işareti: в’їхати, під’їхати, об’їхати.
Örnekler
- Заходьте, будь ласка!Buyurun, girin!
- Ми переїхали в нову квартиру.Yeni bir daireye taşındık.
- Потяг відходить о восьмій.Tren saat sekizde kalkıyor.
- Підійдіть до вікна номер три.Üç numaralı gişeye gelin.
- Вона вийшла з дому рано.Evden erken çıktı.
Sık yapılan hatalar
- ✗ Він вийшов з вокзал.✓ Він вийшов з вокзалу.З’den sonra tamlayan hâli gelir: з вокзалу; Türkçedeki “garın dışına” ayrılma ekiyle yapılır.
- ✗ Він підійшов до вікно.✓ Він підійшов до вікна.До’dan sonra tamlayan hâli gelir: до вікна; Türkçedeki “pencereye” yönelme ekiyle yapılır.
- ✗ Ми зайшли в музеї.✓ Ми зайшли в музей.“Nereye?” belirtme hâli ister: в музей; Türkçedeki “müzeye” yönelme ekiyle yapılır.
- ✗ Вона приїхала з Анкара.✓ Вона приїхала з Анкари.“Nereden?” з + tamlayan hâli ister: з Анкари; Türkçedeki “Ankara’dan” ayrılma ekiyle yapılır.
- ✗ Ми пішли до бабусі в гостях.✓ Ми пішли до бабусі в гості.“Nereye?” belirtme hâli ister: в гості; Türkçedeki “misafirliğe” yönelme ekiyle yapılır.
