İlgi cümlecikleri

İlgi cümleciği bir isim hakkında bilgi ekler: “yan dairede oturan adam”. Türkçede bu bilgi ismin önüne gelir; Almancada ise ismin arkasına, bir ilgi zamiriyle (der, die, das…), virgüller arasında gelir ve fiil sona gider.

Zamiri seçmek: iki soru

• Cinsiyet ve sayı bağlı olduğu isimden gelir (der Mann → der/den/dem…).
• Hâl, zamirin cümlecik içindeki görevinden gelir (özne = Nominativ, nesne = Akkusativ, mit’ten sonra = Dativ…).

Adım adım

• Der Mann, der dort steht, ist mein Chef.Orada duran adam benim şefim. (der: özne)
• Der Mann, den ich gestern getroffen habe, ist mein Chef.Dün tanıştığım adam benim şefim. (den: nesne)
• Der Mann, dem ich helfe, ist mein Chef.Yardım ettiğim adam benim şefim. (dem: helfen + Dativ)

Daha fazla örnek

• Das ist die Frau, die ich im Kurs kennengelernt habe.Bu, kursta tanıştığım kadın.
• Die Kollegen, mit denen ich arbeite, sind nett.Birlikte çalıştığım iş arkadaşları çok nazik.
• Das ist das Formular, das Sie unterschreiben müssen.İmzalamanız gereken form bu.
• Ich habe einen Nachbarn, dessen Hund sehr laut ist.Köpeği çok gürültülü bir komşum var.

Sık yapılan hatalar

• ✗ Die Frau, wohnt neben mir, ist nett.✓ Die Frau, die neben mir wohnt, ist nett.Türkçedeki “yan dairede oturan kadın” ilgi zamiri gerektirmez, ama Almancada ilgi cümleciği zamirle (die) başlar ve fiil sona gider.
• ✗ Das ist der Mann in Berlin wohnt.✓ Das ist der Mann, der in Berlin wohnt.Türkçedeki “Berlin’de oturan adam” isimden önce gelir, ama Almancada ismin arkasına virgüllü bir ilgi cümleciği gelir: der in Berlin wohnt.
• ✗ Die Frau, der ich kenne, ist nett.✓ Die Frau, die ich kenne, ist nett.Zamirin hâli cümleciğin içindeki görevinden gelir: kennen Akkusativ ister, bu yüzden dişil die gerekir.
• ✗ Der Mann, mit den ich spreche, ist neu.✓ Der Mann, mit dem ich spreche, ist neu.Türkçedeki “konuştuğum” -lA eki cinsiyet göstermez, ama mit sonrası eril ilgi zamiri Dativ’de dem olur.
• ✗ Das ist die Frau, die ich helfe.✓ Das ist die Frau, der ich helfe.helfen Dativ ister: dişil ilgi zamiri der olur; Türkçedeki “yardım ettiğim kadın” bu hâli göstermez.