Leísmo, laísmo ve loísmo
Standart İspanyolca, dolaysız nesne için lo / la, dolaylı nesne için le kullanır. Bazı bölgeler bunları karıştırır. Normu bilmek hem doğru yazmaya hem bölgesel farkları anlamaya yardımcı olur.
| olgu | örnek | durum |
|---|---|---|
| leísmo (eril kişi için dolaysız nesne olarak le) | A Juan le vi ayer. | İspanya’da kabul edilir (tekilde) |
| şeyler ya da kadınlar için leísmo | El libro le compré. | kabul edilmez |
| laísmo (dolaylı nesne olarak la) | A María la dije la verdad. | kabul edilmez (orta İspanya, gündelik) |
| loísmo (dolaylı nesne olarak lo) | A Pedro lo dieron un premio. | kabul edilmez, seyrek |
Standart biçimler
- A María la vi. A María le dije la verdad.
- A Juan lo vi (ya da İspanya’da le vi). A Juan le di un regalo.
- Usted: kibar dolaysız nesne olarak le yaygındır: ¿Le ayudo, señora? (kabul edilir).
Zor fiiller
Bazı fiiller değişkendir: llamar (dolaysız): La llamé. Ayudar (dolaysız): La ayudé. Pegar a alguien (dolaylı): Le pegó. molestar ya da preocupar gibi duygu fiillerinde ikisi de mümkündür: Le / La molesta el ruido.
Örnekler
- A mis padres los visito cada domingo.Ailemi her pazar ziyaret ederim.
- A mi hermana le regalé un libro.Kız kardeşime bir kitap hediye ettim.
- ¿Has visto a Carlos? — Sí, lo / le vi ayer.Carlos’u gördün mü? Evet, dün gördüm.
- A Lucía la llamé por teléfono.Lucía’yı telefonla aradım.
- A mi tía la veo mucho.Teyzemi çok sık görüyorum.
Sık yapılan hatalar
- ✗ A Ayşe le vi ayer.✓ A Ayşe la vi ayer.Kadın için doğrudan nesne zamiri la olur; le yalnızca dolaylı nesne için kullanılır, Türkçede cinsiyet ayrımı yoktur.
- ✗ A mi padre lo escribí.✓ A mi padre le escribí.Dolaylı nesne için le kullanılır, Türkçedeki -e hâli gibi.
- ✗ Los libros les compré.✓ Los libros los compré.Doğrudan nesne zamiri çoğul eril isim için los olur; les dolaylı nesne içindir ve burada yanlıştır.
- ✗ A los niños lo di caramelos.✓ A los niños les di caramelos.Çoğul dolaylı nesne için les gerekir; lo tekil doğrudan nesne zamiridir, Türkçedeki onlara -e hâli gibi.
- ✗ Le ayudé a mi madre.✓ La ayudé a mi madre.Ayudar doğrudan nesne alır, ve Türkçedeki -e yardım etmek ile karıştırılmamalıdır.