Instead of and rather: yerine, -eceğine, -mektense

“Instead of …ing” is -mek yerine or -eceğine: Oturacağına yardım et (Help instead of sitting around). “Would rather … than” is -mektense: Beklemektense yürürüm (I'd rather walk than wait).

What is the difference?

• -mek yerine is neutral: *Araba almak yerine bisiklet aldım* (I bought a bike instead of a car).
• -eceğine often sounds like a reproach: *Telefonla oynayacağına bana yardım et!*
• -mektense expresses a preference: *Evde oturmaktansa dışarı çıkalım.*
• With pronouns, yerine takes the possessive: benim yerime, senin yerine.

Examples

• Televizyon izlemek yerine kitap oku.Read a book instead of watching TV.
• Şikâyet edeceğine bir şey yap!Do something instead of complaining!
• Bugün çay yerine kahve içtim.Today I drank coffee instead of tea.
• Taksiye binmektense biraz beklerim.I'd rather wait a bit than take a taxi.
• Toplantıya Ali'nin yerine ben gittim.I went to the meeting instead of Ali.

Common mistakes

• ✗ Yerine su meyve suyu içtim.✓ Su yerine meyve suyu içtim.English “instead of water” puts “instead” first; yerine comes after the noun: su yerine.
• ✗ Uyuyor yerine çalış.✓ Uyumak yerine çalış.English “instead of sleeping” uses -ing; before yerine Turkish uses the infinitive: uyumak, not -iyor.
• ✗ Taksiye binmekten yürürüm.✓ Taksiye binmektense yürürüm.English “I'd rather … than” needs -mektense; binmekten alone just means “from taking”.
• ✗ Sen yerine ben gittim.✓ Senin yerine ben gittim.English “instead of you” uses the object pronoun; before yerine a pronoun takes the genitive: senin yerine.
• ✗ Şikâyet edecek yerine yardım et.✓ Şikâyet edeceğine yardım et.“Instead of complaining” with a reproach is -ecek + possessive + dative: edeceğine.