მოდალური ნაწილაკები (doch, ja, mal, eben)
მოდალური ნაწილაკები პატარა სიტყვებია, როგორიცაა doch, ja, mal, eben, halt, denn, wohl. ისინი ფაქტებს არ ცვლის, მაგრამ ტონს ამატებს: სიმპათიას, გაკვირვებას, მოუთმენლობას ან საერთო ცოდნას. მშობლიური მოლაპარაკეები მათ გამუდმებით იყენებს; მათ გარეშე გერმანული შეიძლება ხისტად ჟღერდეს. ქართულშიც გვაქვს ასეთი სიტყვები: „ხომ“, „აბა“, „რა“, „ერთი“.
| ნაწილაკი | რა გრძნობას ამატებს | მაგალითი |
|---|---|---|
| ja | „ორივემ ვიცით“ / გაკვირვება | Das weißt du ja. |
| doch | შეწინააღმდეგება, წაქეზება, შეხსენება | Komm doch mit! |
| mal | თხოვნას არბილებს („ერთი“) | Kannst du mal helfen? |
| denn | ინტერესი / ცნობისმოყვარეობა კითხვებში | Was machst du denn hier? |
| eben / halt | „ასეა და რა ვქნათ“ | Das ist halt so. |
| wohl | ვარაუდი (ალბათ) | Er ist wohl krank. |
| schon | დამშვიდება | Das klappt schon. |
წესები
- ისინი არასოდეს დგას პირველ ადგილზე და არ იმახვილება.
- ჩვეულებრივ შუა ველის დასაწყისში, ნაცვალსახელების შემდეგ დგას.
- კომბინაციები ხშირია: Komm doch mal vorbei!
- ქართული „ხომ“ ხშირად ja-ს შეესაბამება (ეს ხომ იცი = Das weißt du ja), „ერთი“ კი mal-ს (ერთი მიშველე = Hilf mal).
მაგალითები
- Komm doch mal vorbei!აბა, შემოიარე ერთი!
- Das weißt du ja.ეს ხომ იცი.
- Was machst du denn hier?აქ რას აკეთებ?
- Das ist eben so.ასეა და რა ვქნათ.
- Hör mal, ich habe eine Idee.მისმინე, იდეა მაქვს.
გავრცელებული შეცდომები
- ✗ Doch ruf mal an!✓ Ruf doch mal an!მოდალური ნაწილაკი პირველ ადგილზე არასოდეს დგას; ბრძანებაში ის ზმნის შემდეგ მოდის: Ruf doch mal an.
- ✗ Komm denn mit!✓ Komm doch mit!denn მოდალურ ნაწილაკად მხოლოდ კითხვებში იხმარება; წაქეზებისთვის, ქართული „აბა, წამოდი!“-ს მსგავსად, doch გამოიყენება.
- ✗ Kannst du mir helfen mal?✓ Kannst du mir mal helfen?mal ნაცვალსახელის შემდეგ დგას და ინფინიტივის წინ, ბოლოში კი არ მიდის.
- ✗ Sie ist müde wohl.✓ Sie ist wohl müde.ქართული „ალბათ“ წინადადების ბევრ ადგილას შეიძლება დადგეს, wohl კი შუა ველში, ზედსართავის წინ დგას: ist wohl müde.
- ✗ Halt das ist so.✓ Das ist halt so.halt ნაწილაკია და პირველ ადგილზე ვერ დადგება: Das ist halt so.