Narrative tenses: -miş, -di, -iyordu in stories
In fairy tales, stories and novels tenses alternate on purpose: -miş for fairy tales and distance, -di for events, -iyordu and -irdi for background and habits, and the present for suspense.
| Form | Effect | Example |
|---|---|---|
| -miş | fairy tale, hearsay, distance | Evvel zaman içinde bir padişah varmış. |
| -di | event, action | Kapı birden açıldı. |
| -iyordu | background, scene | Dışarıda kar yağıyordu. |
| -irdi | habit in the past | Her akşam denize bakardı. |
| present (-iyor) | suspense, summaries | Kapıyı açıyor ve donup kalıyor. |
How do the tenses alternate?
- Fairy tales open with *Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde* (Once upon a time) and are told with -miş.
- Switching from -iyordu (background) to -di (event) builds suspense: *Yağmur yağıyordu. Birden telefon çaldı.*
- A first-person narrator tells what he lived through with -di; -miş would sound as if he hadn't experienced it.
- The present appears in summaries and tense scenes: *Roman 1950'de başlıyor* (The novel begins in 1950).
Examples
- Evvel zaman içinde, bir köyde fakir bir adam yaşarmış.Once upon a time, a poor man lived in a village.
- Gece yarısıydı; herkes uyuyordu.It was midnight; everyone was asleep.
- Birden kapı çalındı.Suddenly there was a knock at the door.
- Yaşlı adam her sabah balığa çıkardı.Every morning the old man would go out fishing.
- Kahraman kapıyı açıyor ve şaşkınlıkla bakıyor.The hero opens the door and stares in amazement.
Common mistakes
- ✗ Evvel zaman içinde, bir köyde yaşlı bir kadın yaşar.✓ Evvel zaman içinde, bir köyde yaşlı bir kadın yaşarmış.English fairy tales use the past (“there lived”); after the Turkish formula the narrative tense is -miş: yaşarmış.
- ✗ Rüzgâr esti. Birden bir ses duyduk. (background: the wind was blowing)✓ Rüzgâr esiyordu. Birden bir ses duyduk. (background: the wind was blowing)As with the English past continuous, the background is -iyordu, and -di is the event that interrupts it.
- ✗ Her sabah balığa çıkacaktı. (= he would go every morning)✓ Her sabah balığa çıkardı. (= he would go every morning)English “would” for past habits is -irdi; -ecekti means “was going to”.
- ✗ O gün çok şaşırmışım. (first-person narrator, lived through it)✓ O gün çok şaşırdım. (first-person narrator, lived through it)A narrator telling his own experience uses -di; şaşırmışım would sound like hearsay.
- ✗ Evvel zamanda, kalbur saman içinde …✓ Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde …The fairy-tale formula is fixed: evvel zaman içinde.